به گزارش حیات به نقل از روابط عمومی سازمان حفاظت محیط زیست، بررسی تصاویر ماهواره‌ای نشان می‌دهد فرایند خیزش گردوغبار از روز گذشته حدود ساعت ۱۳:۱۰ به وقت جهانی (UTC)، معادل ساعت ۱۶:۴۰ به وقت رسمی ایران، از پهنه‌های بیابانی و کم‌پوشش محدوده تالاب‌های صالحیه و الله‌آباد آغاز شده و توده ایجاد شده با حرکت به سمت شرق، در مسیر نظرآباد، کمال‌شهر و کرج گسترش یافته است.

بر اساس این گزارش، مداخلات انسانی در این محدوده، از جمله احداث کانال زهکشی و کاهش ورود آب به پهنه‌های مستعد فرسایش بادی، در کنار تأمین‌نشدن حقابه زیست‌محیطی، خشکی سطح خاک، تخریب پوشش گیاهی و چرای کنترل‌نشده دام، به‌ویژه حضور شترهای سرگردان، از مهم‌ترین عوامل تشدید غبارخیزی این منطقه در سال‌های اخیر به شمار می‌روند.

ستاد ملی سیاست‌گذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گردوغبار، محدوده تالاب‌های صالحیه و الله‌آباد را به‌ عنوان یکی از کانون‌های دارای اولویت بالا شناسایی کرده و تدوین و هماهنگی برنامه‌های اجرایی برای کنترل این کانون را در دستور کار قرار داده است، اصلاح وضعیت زهکش، بازگرداندن کارکردهای هیدرولوژیکی پهنه تالابی، مدیریت چرای دام و حفاظت از سطوح حساس به فرسایش بادی از مهم‌ترین اقدامات پیش‌بینی‌شده در این برنامه‌ها است.

بر اساس اعلام این ستاد، برنامه‌های اجرایی این محدوده به‌زودی با مشارکت دستگاه‌های مسئول و با محوریت ادارات کل حفاظت محیط‌زیست استان‌های البرز و قزوین آغاز خواهد شد.

پدیده گرد و غبار چند سالی است که کشور را درگیر کرده و مشکلات زیادی را به همراه داشته است، از طرفی ایران به عنوان کشوری خشک و نیمه خشک مستعد بروز چنین پدیده ای است بنابراین باید با برنامه ریزی های دقیق و همکاری منطقه ای و بین المللی شدت آنرا کاهش داد.

برآوردها نشان می‌دهد حدود ۲۷۰ میلیون هکتار کانون گرد و غبار خارجی و ۳۴ میلیون هکتار داخلی کشور را دربر گرفته و هر سال با کاهش بارندگی و شدت خشکسالی توفان‌های ریزگردی نقاط مختلف به ویژه غرب و جنوب غرب را درگیر می‌کند که با این حساب قطعا مقابله با این معضل نیازمند عزم منطقه‌ای و جهانی است.

کارشناسان معتقدند تداوم بروز این پدیده بر بخش های مختلفی از جمله بهداشت، محیط زیست و اقتصاد کشور تاثیر منفی بر جای می گذارد، به عنوان مثال تنفس هوای آلوده به گرد و غبار می‌تواند باعث بروز مشکلات تنفسی، آلرژی و بیماری‌های قلبی و عروقی شود، یا اینکه گرد و غبار موجب کاهش کیفیت خاک، تخریب زیستگاه‌های طبیعی و ایجاد تغییرات در اکوسیستم‌های محلی شود، در بخش اقتصاد هم می تواند بر روی کشاورزی، صنعت و گردشگری اثر منفی بر جای بگذارد، به اعتقاد کارشناسان حل این بحران نیازمند همکاری میان دولت‌ها، سازمان‌های بین‌المللی و جوامع محلی به منظور مدیریت منابع طبیعی و بهبود شرایط زیست‌محیطی است.

از طرف دیگر کشورهای اطراف هم دست کمی از ایران ندارند و تمام آنها زمینه بروز این پدیده را حتی با شدت بیشتری نسبت به ایران دارا هستند به طوری که در کشورهای همسایه ۲۷۰ میلیون هکتار کانون گرد و غبار شناسایی شده که ۱۲۲ میلیون هکتار آن به تنهایی در ۲ کشور عربستان و عراق واقع شده است، البته کانون های گرد و غباری ۲۷۰ میلیون هکتاری اطراف کشور از شمال شرق گرفته تا شرق، جنوب و جنوب غرب، کشورهای حاشیه خلیج فارس و آسیای میانه را شامل می شود.

در چند سال گذشته ایران اقدامات منطقه ای و بین المللی گسترده ای در راستای شناسایی کانون های خارجی انجام داده که موفق به شناسایی ٨ کانون گرد و غبار در خاورمیانه شد که با وزش باد، گرد و غبار ناشی از این کانون ها به سمت ایران گسیل می شود، کانون اول در عربستان، کانون دوم در امارات، کانون سوم شمال عربستان، کانون چهارم جنوب عراق، کانون پنجم شمال عراق، کانون ۶ ترکمنستان، ازبکستان، تاجیکستان و کانون ٧ و ٨ افغانستان و پاکستان و بخشی هم در ایران است که در این میان سهم عربستان و عراق از همه بیشتر است.

بهزاد رایگانی دبیر ستاد ملی سیاستگذاری و هماهنگی مدیریت پدیده گرد و غبار با اشاره به اینکه بیش از ۱۰ میلیون هکتار کانون فوق بحرانی گرد و غبار در کشور وجود دارد گفته بود: با تلاش و رایزنی های زیاد برای سال ۱۴۰۵ اعتباری مستقل و ویژه به مبلغ ۶۰۰ میلیارد تومان برای مقابله با این بحران پیش‌بینی شد.

همچنین چندی پیش شینا انصاری معاون رئیس جمهور و رییس سازمان حفاظت محیط‌زیست گفته بود؛ کانون‌های داخلی گرد و غبار شناسایی و اولویت‌بندی شدند.

وی با اشاره به اقدامات دولت چهاردهم در زمینه مقابله با پدیده گرد و غبار گفت: برنامه مدیریت گرد و عبار در دولت تصویب و کانون‌های داخلی شناسایی و اولویت‌بندی شدند، همچنین اجرای پروژه‌های بین‌المللی برای مقابله با کانون‌های فرامرزی نیز در دستور کار قرار گرفته است.

به گفته وی سال گذشته در راستای ماده ۲۲ برنامه هفتم پیشرفت، آیین‌نامه مقابله با گرد و غبار تصویب و ۱۵ دستگاه مسئول اجرای آن شدند، با توجه به اینکه این پدیده تعدادی از استان‌های کشور را تحت تأثیر قرار داده است، اقدامات مختلفی برای مدیریت آن در دستور کار قرار دارد.

منبع:ایرنا

انتهای پیام//